2. dönem MEB temaları (4)
- 4. Ünite: Beşerî Sistemler ve Süreçler
- 5. Ünite: Ekonomik Faaliyetler ve Etkileri bu kit
- 6. Ünite: Afetler ve Sürdürülebilir Çevre
- 7. Ünite: Bölgeler, Ülkeler ve Küresel Bağlantılar
Ekonomik faaliyetler doğal kaynakların kullanılma biçimine göre sınıflandırılır: tarım, hayvancılık, madencilik gibi birincil; sanayi gibi ikincil; ticaret, ulaşım, turizm gibi üçüncül faaliyetler. Bir yerin doğal koşulları hangi faaliyetlerin gelişeceğini etkiler.
1Doğal kaynaklar
Doğal kaynaklar yenilenebilir (güneş, rüzgâr, su, orman) ve yenilenemez (kömür, petrol, maden) olarak ayrılır. Yenilenebilir kaynaklar da bilinçsiz kullanılırsa tükenebilir; ormanların aşırı kesimi buna örnektir.
2Faaliyet türleri
Birincil faaliyetler doğadan doğrudan yararlanır: tarım, hayvancılık, balıkçılık, ormancılık, madencilik. İkincil faaliyetler hammaddeyi işleyerek ürüne dönüştürür: sanayi. Üçüncül faaliyetler hizmet sunar: ticaret, ulaşım, eğitim, turizm, sağlık.
3Doğal koşulların etkisi
İklim tarım ürününü, yer şekilleri ulaşımı, su kaynakları sanayiyi, kıyı ve tarihî zenginlikler turizmi etkiler. Gelişmiş ülkelerde çalışanların çoğu üçüncül sektörde, az gelişmiş ülkelerde birincil sektördedir.
Çözümlü örnek
Sakarya'da verimli alüvyal ovalar fındık, mısır ve sebze tarımını; ulaşım kolaylığı ve İstanbul'a yakınlık otomotiv gibi sanayi kollarını geliştirmiştir. Böylece aynı ilde birincil ve ikincil faaliyetler birlikte görülür.
Baykuşun ipucu: Bir faaliyeti sınıflandırırken doğadan doğrudan mı alınıyor (birincil), işleniyor mu (ikincil), hizmet mi sunuluyor (üçüncül) diye sor.
Kaynak
5. Ünite: Ekonomik Faaliyetler ve Etkileri
MEB ders kitabı ve öğretim programı temel alınarak PAM Akademi tarafından özgün olarak hazırlandı. Sakarya'nın 16 ilçesindeki öğrencilere ücretsizdir.
9. sınıf Coğrafya — diğer temalar
- 1. dönem · Coğrafi bakış: doğa ve insan
- 1. dönem · Harita bilgisi: ölçek, koordinat ve izohips
- 1. dönem · Türkiye'nin coğrafi konumu ve mekânsal bilgi teknolojileri
- 1. dönem · Atmosfer ve iklim elemanları
- 1. dönem · İklim türleri ve iklim değişikliği
- 2. dönem · Beşerî sistemler: nüfus ve dağılışı
- 2. dönem · Afetler ve afet bilinci
- 2. dönem · Bölge kavramı ve bölge türleri
Diğer sınıflar: 10. sınıf Coğrafya · 11. sınıf Coğrafya