7. Ünite: Bölgeler, Ülkeler ve Küresel Bağlantılar bu kit
Fonksiyonel bölge, bir merkez ile onun etkisindeki çevre alan arasındaki ilişkilerle (ulaşım, ticaret, hizmet) belirlenen bölgedir. Merkezden uzaklaştıkça etki azalır. Ulaşım ağları bölgeleri birbirine bağlar ve etki alanını genişletir.
1Fonksiyonel bölge
Bir şehrin etki alanı; çalışma, eğitim, sağlık ve alışveriş için ona gelen insanların yerleşim yerleriyle belirlenir. Büyük şehirlerin etki alanı geniştir; İstanbul'un etkisi Marmara'nın tamamına yayılır.
2Ulaşımın rolü
Otoyollar, demiryolları, limanlar ve havaalanları mal ve insan akışını hızlandırır. Sakarya, D-100 karayolu, Anadolu Otoyolu ve demiryoluyla İstanbul–Ankara koridorunda önemli bir geçiş noktasıdır.
3Bölgeler arası bağlantılar
Ulaşım kolaylaştıkça şehirler arası iş gücü hareketi ve ticaret artar. Bazı kişiler bir şehirde yaşayıp diğerinde çalışır (günlük hareket). Bu bağlantılar bölgesel kalkınmayı ve sanayi yer seçimini etkiler.
Çözümlü örnek
Adapazarı, çevre ilçelerden (Hendek, Akyazı, Geyve) gelen öğrenci, hasta ve alışveriş yapanlar için bir hizmet merkezidir. Bu ilişkilerle belirlenen alan Adapazarı'nın fonksiyonel bölgesidir.
Baykuşun ipucu: Fonksiyonel bölgede ölçüt benzerlik değil, merkez ile çevre arasındaki “akış”tır (insan, mal, hizmet).
Kaynak
Coğrafya Dersi 10.Sınıf Ders Kitabı
7. Ünite: Bölgeler, Ülkeler ve Küresel Bağlantılar
