9. Sınıf Biyoloji 2. Dönem Yazılı Hazırlık · OYSS · Sakarya
Bu tema şu yazılılarda: 2. Dönem 1. Yazılı (tahmini), 2. Dönem 2. Yazılı (tahmini)
Hücre ve organizasyon
2. dönem MEB temaları (1)
2. Tema: Organizasyon bu kit
Hücre teorisine göre bütün canlılar hücrelerden oluşur ve hücreler var olan hücrelerden meydana gelir. Prokaryot hücrelerde zarla çevrili çekirdek yoktur; ökaryot hücrelerde çekirdek ve zarlı organeller bulunur. Çok hücreli canlılarda hücreler doku, organ ve sistemleri oluşturur.
1Hücre teorisi ve hücre çeşitleri
Hücre teorisi mikroskobun gelişmesiyle ortaya çıktı. Bakteriler prokaryottur: kalıtım maddesi sitoplazmada serbesttir. Bitki, hayvan, mantar ve protistler ökaryottur. Bitki hücresinde hücre duvarı, kloroplast ve büyük koful bulunur.
2Organeller
Çekirdek hücreyi yönetir ve DNA'yı taşır. Ribozom protein sentezler. Endoplazmik retikulum madde taşır, Golgi cisimciği salgı üretir ve paketler. Mitokondri oksijenli solunumla ATP üretir. Lizozom hücre içi sindirim yapar. Kloroplast fotosentez yapar.
3Hücre zarı ve organizasyon
Hücre zarı seçici geçirgendir. Difüzyon ve osmoz enerji harcamadan, aktif taşıma ATP harcanarak gerçekleşir. Çok hücreli canlılarda organizasyon hücre → doku → organ → sistem → organizma biçimindedir.
Çözümlü örnek
Bir kas hücresinde çok sayıda mitokondri bulunur, çünkü kasılma için çok ATP gerekir. Bu, hücrenin yapısı ile görevi arasındaki ilişkiye örnektir: enerji ihtiyacı fazla olan hücrede enerji üreten organel de fazladır.
Baykuşun ipucu: Organel sorularında görevi bir anahtar sözcükle hatırla: mitokondri–enerji, ribozom–protein, kloroplast–fotosentez, lizozom–sindirim.
