Newton yasaları kuvvet ile hareket arasındaki ilişkiyi açıklar: eylemsizlik, F = m·a ve etki-tepki. Sürtünme kuvveti harekete ya da hareket eğilimine zıt yöndedir; statik sürtünmenin en büyük değeri kinetik sürtünmeden büyüktür. İki boyutlu sabit ivmeli harekette (yatay atış) yatay ve düşey hareketler birbirinden bağımsız incelenir.
1Newton yasaları
1. yasa: Net kuvvet sıfırsa cisim durur ya da sabit hızla gider. 2. yasa: F_net = m·a. 3. yasa: Etki ve tepki kuvvetleri eşit büyüklükte, zıt yönlüdür ve farklı cisimlere etki eder; bu yüzden birbirini dengelemez.
2Sürtünme kuvveti
Statik sürtünme cisim duruyorken uygulanan kuvveti dengeler; en büyük değeri μs·N'dir. Cisim kaydığında kinetik sürtünme μk·N olur ve genellikle μk < μs'dir. Sürtünme yüzeylerin cinsine ve dik tepki kuvvetine bağlıdır, temas alanına bağlı değildir.
3Yatay atış
Yatay atılan cisim yatayda sabit hızla, düşeyde serbest düşme gibi hareket eder. Düşme süresi t = √(2h/g) yalnız yüksekliğe bağlıdır. Yatay menzil x = v₀ · t'dir.
Çözümlü örnek
5 kg'lık kutu, sürtünme katsayısı μk = 0,2 olan zeminde 30 N'luk yatay kuvvetle çekiliyor (g = 10 m/s²). Sürtünme = 0,2 · 50 = 10 N, net kuvvet = 20 N, ivme = 20/5 = 4 m/s².
Baykuşun ipucu: Önce serbest cisim diyagramını çiz: ağırlık, tepki, uygulanan kuvvet, sürtünme. Net kuvveti bul, sonra F = m·a yaz.
